در نتيجه ، مفهوم آيه اين خواهد بود كه آنها به صرف نپذيرفتن و واگذاردن دعوت پيامبر اكتفا نمىكنند ، بلكه با وسايل گوناگون دست به اعمال ناشايستى مىزنند تا شريعت او را باطل سازند و رسالتش را نقض كنند ، اما با همهء اين تلاشهاى مذبوحانه فقط در برابر رسالت الهى مقاومت كرده و آيات خدا را انكار مىكنند . اين است فرق بين باب افعال و تفعيل ( با تشديد و بدون آن ) كه از يك دقت موشكافانه در اين حديث خبر مىدهد . 2 . و با سند خود از « ظبيان » روايت كرده كه « امام صادق عليه السّلام « مِمَّا تُحِبُّونَ » را در آيهء « لَنْ تَنالُوا الْبِرَّ حَتَّى تُنْفِقُوا مِمَّا تُحِبُّونَ ؛ هرگز به نيكوكارى نمىرسيد مگر اين‌كه از آنچه دوست مىداريد انفاق كنيد » « 1 » ، « ما تحبّون » قرائت كرد و گفت : اين‌طور بخوان . » « 2 » اگر آيه « مِمَّا تُحِبُّونَ » باشد دعوت به انفاق بخشى از چيزهاى مورد علاقه مىكند و اگر « ما تحبّون » باشد ، دعوت به انفاق همهء چيزهاى مورد علاقه مىنمايد . البته اين احسانى است كه برتر از آن نمىشود . به‌هرحال اگر اين روايت درست باشد ، يك قرائت را بازگو مىكند و ارتباطى با موضوع تحريف ندارد . 3 . و با سند خود ، از ابو بصير روايت مىكند كه « نزد امام صادق عليه السّلام قرائت كردم : « هذا كِتابُنا يَنْطِقُ عَلَيْكُمْ بِالْحَقِّ ؛ « 3 » اين كتاب ماست كه به حق با شما سخن مىگويد . » امام عليه السّلام گفت : كتاب خدا سخن نگفته و هرگز نخواهد گفت ، ولى پيامبر خدا به كتاب سخن مىگويد . خداوند مىگويد : هذا كِتابُنا / يَنْطِقُ « 4 » / عَلَيْكُمْ بِالْحَقِّ ، اين كتاب ماست كه به حق با شما / به سخن آورده مىشود / . آن‌گاه افزود : به خدا سوگند جبرئيل اين‌گونه بر پيامبر نازل كرد ، ولى اين ، از

--> ( 1 ) . آل عمران ( 3 ) آيهء 92 . ( 2 ) . كافى ، ج 8 ، ص 183 ، شمارهء 209 . ( 3 ) . جاثيه ( 45 ) آيهء 29 . ( 4 ) . فعل مجهول از باب افعال و ينطق فعل معلوم ثلاثى مجرد است .